Nozim .

ReactJS, Angular va VueJS: Qaysi Biri Sizga Mos?

frontend and backend image

Veb-dasturlash (web development) jadal rivojlanib borar ekan, JavaScript asosidagi uchta mashhur “front-end” freymvork (framework) ko‘pchilik e’tiborini o‘ziga qaratadi: ReactJS, Angular va VueJS. Ushbu blogpostda ularning asosiy farqlari, afzalliklari va kamchiliklari haqida gaplashamiz. Maqsad – sizga qaysi biri mos kelishini aniqlashda yordam berish.

1. ReactJS

ReactJS – bu Facebook (Meta) tomonidan yaratilgan, komponentalarga asoslangan kutubxona (library). U freymvork emas, chunki React faqat “view layer” uchun mas’ul, qolgan tuzilmalarni odatda alohida kutubxonalar qo‘shib ishlatish kerak bo‘ladi.

  • Maqsadga yo‘naltirilgan minimalizm (minimal core)

    React juda ixcham yondashuvni taklif qiladi: “faqat kerakli narsalar”. Masalan, routing (yo‘llarni boshqarish) yoki global state management (ma’lumotni butun dastur bo‘ylab boshqarish) uchun alohida “kutubxona” lar qo‘shasiz.

  • Virtual DOM

    “Virtual DOM” React‘ning eng kuchli xususiyatlaridan biri. Interfeys (UI) o‘zgarishi kerak bo‘lganda, React dastlab virtual DOM’da hisob-kitob qiladi, keyin real DOM’da kerakli joylarini yangilaydi. Bu ko‘pincha samaradorlikni oshiradi.

  • O‘rganish darajasi

    React nisbatan oson o‘rganiladi, lekin siz qo‘shimcha kutubxonalar (masalan, React Router, Redux, Redux Toolkit yoki Context API) bilan ham ishlashni bilishingiz kerak bo‘ladi.

React misol kodi:

import React from 'react';

// Kichik bir React komponent
function HelloWorld() {
  // return'da bir nechta tag qaytarish uchun Fragment yoki <> </> ishlatiladi
  return (
    <>
      <h1>Hello World!</h1>
      <p>Bu React komponentining misoli</p>
    </>
  );
}

export default HelloWorld;

2. Angular

Angular – bu Google tomonidan ishlab chiqilgan to‘liq “front-end” freymvork bo‘lib, TypeScript asosida ishlaydi. U barcha zarur funksiyalarni bir joyda o‘z ichiga oladi, ya’ni siz alohida kutubxonalar bilan ovora bo‘lmaysiz.

  • Qat’iy tuzilma (strict structure)

    Angular aniq qoida va tuzilmaga ega: “components”, “services”, “modules” kabi bo‘limlar avvaldan tayyor.

  • TypeScript

    TypeScript – bu JavaScript’ning kuchaytirilgan versiyasi (superset). Angular shu tilda yoziladi, bu esa sizga katta loyihalarda qulayroq struktura va qat’iy tur (type) tizimi beradi.

  • Ikki tomonlama bog‘lanish (two-way data binding)

    Angular an’anaviy tarzda “two-way binding” bilan tanilgan. Ya’ni model (data) va view (UI) o‘zaro sinxronlashib turadi.

  • Murakkablik

    Angular ko‘proq korporativ darajadagi loyihalar uchun yaxshi, chunki unda ko‘plab xususiyatlar jamlangan. Ammo bu murakkablikni ham oshiradi.

Angular misol kodi:

import { Component } from '@angular/core';

@Component({
  selector: 'app-hello-world',
  template: `
    <!-- Shablonda ikki tomonlama data binding ko'rinishi -->
    <h1>Hello World</h1>
    <p>Bu Angular komponent misoli</p>
  `
})
export class HelloWorldComponent {
  // Angularda TypeScript'dan foydalanamiz
}

3. VueJS

VueJS – bu Evan You tomonidan yaratilgan “progressive” freymvork. “Progressive” deyilishiga sabab, Vue’ni kichik loyihadan tortib yirik dasturlarga ham bosqichma-bosqich tatbiq qilish mumkin.

  • Minimal yadro (core) + ekotizim (ecosystem)

    Vue ham React singari minimal yadroga ega, ammo unga rasmiy qo‘shimchalar (routing, global state management – Vuex yoki Pinia) juda yaxshi moslashgan.

  • Oson integratsiya

    Vue’ni mavjud loyihaga qo‘shish yoki yangidan boshlash – ikkalasi ham juda oson.

  • Reaktivlik (reactivity)

    Vue ma’lumotlarni kuzatish va yangilashda o‘ziga xos “reactive” tizimdan foydalanadi. React dagi Virtual DOM singari, Vue ham Virtual DOM ishlatadi.

  • O‘rganish darajasi

    Vue sintaksisi oddiy, yarim kun ichida ham tushunib ketadigan darajada “user-friendly”.

Vue misol kodi:

<template>
  <!-- Vue'dagi shablon qismida data-ni {{ }} orqali chaqiramiz -->
  <div>
    <h1>(Hello World)</h1>
    <p>Bu Vue komponentining misoli</p>
  </div>
</template>

<script>
export default {
  name: 'HelloWorld',
  data() {
    // data - bu komponentdagi ma'lumotlarni saqlaydi
    return {
      message: 'Vue komponentidan salom!'
    };
  }
};
</script>

<style scoped>
/* Scoped style - faqat shu komponent ichida ishlaydi */
h1 {
  color: #42b983;
}
</style>

4. Qaysi Biri Sizga Mos?

  • ReactJS – agar siz tezda o‘rganiladigan, lekin moslashuvchanlik (flexibility) talabi yuqori bo‘lgan kutubxona qidirsangiz, React to‘g‘ri tanlov bo‘lishi mumkin. Mijoz ko‘p bo‘lgan “freelance” loyihalarda React juda ommabop.
  • Angular – korporativ yoki murakkab loyihalar uchun juda mos. Unda TypeScript, aniq struktura va ko‘p yillik jamoatchilik (community) tajribasi bor. Ammo bir oz vaqt va tirishqoqlik bilan o‘rganilishi kerak.
  • VueJS – yangi boshlovchilar uchun juda qulay. O‘rganish oson, shu bilan birga yirik loyihalarga ham moslasha oladi. O‘rta darajadagi loyihalardan tortib katta “start-up” lar uchun Vue keng qo‘llanilmoqda.

Xulosa

  • ReactJS “library” sifatida minimal yadroga ega va JavaScript dunyosida eng keng qo‘llaniladiganlardan biri.
  • Angular freymvork sifatida barcha zarur vositalarni o‘z ichiga oladi, lekin murakkab va TypeScript’ni talab qiladi.
  • VueJS esa soddaligi bilan boshlang‘ich darajadan to yirik loyihalargacha rivojlanish imkonini beradi.

Tanlovingizni loyihangizning hajmi, jamoangiz tajribasi va kelajakdagi ko‘lamini (scalability) inobatga olib qiling. Har biri o‘ziga yarasha afzallik va cheklovlarga ega.